El bilek artroskopisi, el bileği eklemine küçük portallardan kamera ve mikro cerrahi aletler sokularak yapılan modern bir cerrahi yöntemdir. Hem tanı hem de tedavi amacıyla kullanılır. Açık cerrahiye göre çok daha az yumuşak doku hasarı yarattığı için iyileşme süresi kısalır, ağrı azalır ve kozmetik sonuç çok daha iyidir. TFCC yırtıkları, kıkırdak yaralanmaları, ganglion kistleri, sinovit ve kronik el bilek ağrılarının değerlendirilmesinde altın standarttır.
Belirtiler
El bilek artroskopisi şu durumlarda düşünülür:
- MR ile tam tanı konulamayan kronik el bilek ağrısı
- TFCC (üçgen fibrokıkırdak kompleksi) yırtık şüphesi
- El bilek instabilitesi (kayma hissi)
- Kıkırdak hasarı şüphesi
- Eklem içi ganglion kistleri
- Bazı el bilek kırıklarının redüksiyonu (yerine oturtulması)
Tanı Yöntemleri
El bilek artroskopisi öncesinde detaylı klinik muayene, direkt grafiler ve MR standart incelemelerdir. Ancak MR yaklaşık %70-80 doğrulukta tanı verebildiği için, klinik şüpheye rağmen MR’da bulgu olmayan veya MR’da görülen lezyonun klinik ile uyuşmadığı vakalarda artroskopi tanı koymada en hassas yöntemdir.
Tedavi Yaklaşımı
Cerrahi Olmayan Tedaviler
Artroskopi bir cerrahi yöntem olduğundan, kararı vermeden önce her zaman konservatif tedaviler denenir: aktivite modifikasyonu, fizik tedavi, NSAİİ, splint kullanımı, eklem içi enjeksiyonlar. Bu yaklaşımlar 3-6 ayda yetersiz kalırsa artroskopi gündeme gelir.
Cerrahi Tedavi
El bilek artroskopisinde, el bileğinin sırt tarafından 2-3 adet 4-5 mm’lik portal açılır. Bunlardan biri kamera için (artroskop), diğerleri çalışma aletleri içindir. Eklem içine sıvı verilerek görüş alanı oluşturulur. Görülen patolojiye göre debridman (temizleme), TFCC onarımı, sinovektomi (zarın çıkarılması), kıkırdak onarımı, ganglion eksizyonu veya kemik düzenlemesi yapılabilir. [Sıkça yaptığınız özel teknikleri belirtin]
Ameliyat Süreci
Bölgesel anestezi (kol bloğu) veya genel anestezi altında yapılır. İşlem süresi tanısal artroskopi için 30-45 dakika, kompleks onarımlarda 1-2 saat sürebilir. Turnike kullanılarak kansız çalışma alanı sağlanır.
Hastanede Kalış Süresi
Çoğu vakada aynı gün taburculuk mümkündür. Kompleks onarımlardan sonra 1 gece gözlem önerilebilir.
İyileşme Süreci
- İlk hafta: Splint, ödem kontrolü, parmak hareketleri serbest
- 1-2. Hafta: Dikiş alımı, hafif el bileği hareketleri
- 2-4. Hafta: Aktif fizik tedavi, hareket açıklığı çalışması
- 4-8. Hafta: Güçlendirme, tam fonksiyona dönüş
- 3 ay: Spor ve ağır aktivitelere dönüş
İşe Dönüş
Masa başı işe 1 hafta, hafif el işine 2-4 hafta, ağır el işine ve spora 6-12 hafta içinde dönülür. Yapılan onarımın türüne göre değişir.
Olası Komplikasyonlar
Artroskopi oldukça güvenli bir tekniktir. Komplikasyon oranı %1-2 civarındadır. Nadir görülen olumsuzluklar: portal yerlerinde sinir hasarı (genellikle geçici), eklem içi yapışıklık, enfeksiyon ve kompleks rejyonel ağrı sendromu (CRPS).
Sık Sorulan Sorular
Açık ameliyat yerine neden artroskopi?
Artroskopi daha küçük kesilerle yapıldığı için yumuşak doku hasarı, ağrı ve iyileşme süresi çok daha azdır. Ayrıca eklemin tüm yapıları doğrudan görüldüğü için tanısal doğruluk maksimumdur.
Ne zaman el bilek artroskopisi yaptırmalıyım?
Kronik el bilek ağrınız var, konservatif tedavi 3-6 ay yarar sağlamadı ve yaşam kalitenizi etkiliyorsa veya MR ile şüpheli bir lezyon görüldüyse cerrahi seçenektir.
Sonradan açık ameliyat gerekir mi?
Vakaların büyük çoğunluğunda hayır. Artroskopi sırasında tespit edilen patolojinin büyüklüğüne göre nadiren açık cerrahiye geçilebilir. Bu duruma karar verilirse ameliyat öncesi konuşulur.